Preračun salda deviznih žiro računa
Šta i zašto
Banka KM stanje deviznog računa tokom godine preračunava sama, stavkom „KURSNA RAZLIKA" na izvodu — ali po svom operativnom kursu. Na dan bilansa saldo se mora iskazati po srednjem kursu CBBiH (MRS 21, MSFI za MSP odjeljak 30). To radi isti ekran kao za otvorene stavke: Preračun deviznih stavki — u istom pregledu (tabela „Devizni žiro računi"), istim kursom i u istom nalogu. od v2026.10 · KNJ-608
Preduslovi
- Žiro račun ima valutu i konto u Matični podaci → Žiro računi.
- Svi izvodi tog računa datirani do dana preračuna su proknjiženi; inače se preračun odbija i imenuje račun i izvod: „Preračun se ne može uraditi: izvod br. … od … žiro računa … nije proknjižen…".
- Posljednji izvod do tog dana ima krajnje stanje u valuti.
Kako se računa
Za konto deviznog žiro računa knjiži se jedan par: stavka na kontu žiro računa (bez partnera) i protustavka na kontu kursnih razlika, sa opisom „Kursna razlika na dan dd.MM.yyyy – <banka i broj računa>". Računa se ovako:
- stari KM je saldo konta na dan preračuna — sve što je na njemu knjiženo do tog dana, uključujući bančine stavke „KURSNA RAZLIKA" sa izvoda;
- novi KM je krajnje stanje u valuti sa posljednjeg izvoda do tog dana × zaključni kurs;
- razlika je pozitivna kursna razlika kad saldo raste, negativna kad pada.
Zato se ništa ne knjiži dvaput: banka tokom godine preračunava saldo po svom operativnom kursu, a preračun na dan bilansa samo dovodi saldo na srednji kurs CBBiH. Primjer: priliv 10.000 USD za 16.900,00 KM, pa bančina „KURSNA RAZLIKA" −33,58 → saldo konta 16.866,42; po 1,66 novi KM je 16.600,00 i knjiži se negativna razlika 266,42. Ukupno na kursnim razlikama za taj račun: 33,58 + 266,42 = 300,00 = 10.000 × (1,69 − 1,66).
Ako na istom kontu stoji više žiro računa (npr. devizni i KM), konto se preračunava kao cjelina: devizni računi po kursu, KM račun svojim krajnjim stanjem u KM.
Neaktivan žiro račun (isključen u šifarniku žiro računa) koji nema nijedan izvod do dana preračuna ne učestvuje u preračunu: ništa ne doprinosi i zbog njega se konto ne preskače. Neaktivan račun koji ima izvod do tog dana učestvuje kao i aktivan — njegovo posljednje stanje je i dalje na kontu.
Preračun je kumulativan: kasniji preračun knjiži samo ono što se pomjerilo od prethodnog. ⚠ Od dana poslije preračuna KM saldo konta se razlikuje od KM salda na izvodu banke tačno za preračunati iznos — sve do sljedećeg preračuna. To je očekivano.
Izvod datiran na dan preračuna ili ranije ne može se proknjižiti poslije preračuna — program ga odbija i imenuje nalog preračuna. Redoslijed je: stornirajte preračun, proknjižite izvod, pa preračun uradite ponovo.
Preračun se ne može datirati prije već proknjiženog kasnijeg preračuna istog žiro konta — npr. preračun na 30.06. kad je 31.12. već preračunat. Program ga odbija (i na pregledu F7) i imenuje konto i kasniji nalog, jer bi se saldo konta inače preračunao dva puta. Redoslijed je: stornirajte kasniji preračun, uradite preračun na raniji dan, pa ponovo onaj kasniji.
Ako nešto nedostaje
Aktivan račun kome nedostaje izvod do tog dana, ili račun bez krajnjeg stanja ili kursa, ispisan je ispod pregleda u „Žiro računi koji se ne mogu preračunati", sa bankom, brojem računa i razlogom. Kod zajedničkog konta preskače se cijeli konto. Kurs se uzima sa konačne kursne liste CBBiH za taj dan ili ga upišete ručno na ekranu preračuna.