Kontni plan (kontni plan, konta)
Šta i zašto
Kontni plan je spisak konta na koja firma knjiži. Svaka firma ima svoju kopiju propisanog kontnog okvira — onog koji važi za njen entitet (Republika Srpska ili Federacija BiH) i za poslovnu godinu. Kopija je bitna: analitike koje otvorite u jednoj firmi ne vide se u drugoj, a izmjena propisa u jednoj firmi ne mijenja knjige druge.
Plan se popunjava sam. Ne unosi se ručno „od nule" — pri otvaranju firme program kopira propisani okvir, a firma iz Republike Srpske koja vodi dvojno knjigovodstvo odmah dobija i plan sa 4 cifre (oko 1.700 analitičkih konta). Vi dodajete samo analitike koje ta firma još koristi.
Preduslovi
- Firma ima unesen entitet (a za firmu iz Brčko distrikta i izabran kontni okvir) — vidjeti Firma i PDV registracija.
- Za otvaranje i izmjenu analitika potrebno je pravo izmjene nad matičnim podacima.
Pregled plana
Otvorite Matični podaci → Kontni plan. Plan je prikazan kao stablo:
- Klase su jednocifreni čvorovi na vrhu (
0,1,2…). Njihovi nazivi dolaze iz okvira te firme, pa se razlikuju po entitetu — u RS je klasa0„Stalna sredstva", u FBiH „Dugoročna imovina". Program ih nigdje ne izmišlja: uvijek prikazuje ono što piše u okviru aktivne firme. - Ispod klasa idu sintetička konta (dvo- i trocifrena), a ispod njih analitike: konta plana sa 4
cifre (u firmi iz Republike Srpske) i one koje ste vi otvorili. Analitika može imati i svoje analitike:
20100stoji ispod2010, a2010ispod201. - Uz konto stoje oznake: neknjižni (na njega se ne knjiži, služi samo za zbir), neaktivan, partner (knjiženje traži partnera) i dokument (knjiženje traži dokument).
Kretanje kroz stablo:
| Taster | Radnja |
|---|---|
| ↑ ↓ | prethodni / sljedeći čvor |
| → ← | otvori / zatvori čvor |
| Home / End | prvi / posljednji čvor |
| F3 ili Ctrl+F | pretraga konta (šifra ili naziv) |
| Enter | izmjena konta na kojem stojite |
| F8 | „Kartica konta" — kartica konta na kojem stojite (konto na koji se knjiži; uz pravo čitanja Glavne knjige) od v2026.10 · KNJ-667 |
| F2 | nova analitika ispod konta na kojem stojite (sintetičkog ili analitičkog) |
| Delete | brisanje analitike |
| F5 | osvježi |
Pretraga prikazuje pogođena konta zajedno sa njihovim nadređenim čvorovima, uz brojač „Pogodaka: N — Enter za sljedeći". Esc briše pretragu i vraća fokus na stablo.
Plan sa 4 cifre (Republika Srpska)
od v2026.10 · KNJ-730Nova firma iz Republike Srpske koja vodi dvojno knjigovodstvo (i firma iz Brčko distrikta koja je izabrala
kontni okvir RS) dobija pri otvaranju, pored propisanog okvira, i plan sa 4 cifre — analitička konta koja je
objavio Savez računovođa i revizora Republike Srpske (npr. 2010 „Potraživanja od kupaca iz Republike Srpske" i
2011 ispod 201, 2700 ispod 270, 4320 ispod 432). Ništa ne treba isključivati ni potvrđivati.
- Okvir je zaključan. Klase, grupe i sintetička konta (do tri cifre) imaju propisane nazive i ne mogu se mijenjati, deaktivirati ni brisati. Sintetika ispod koje stoji konto plana je neknjižna — knjiži se na konta sa 4 cifre.
- Konta sa 4 cifre su vaša. Konto plana možete preimenovati, a nekorišten deaktivirati ili obrisati; ispod
sintetike možete otvoriti i novo konto sa 4 cifre (prijedlog šifre preskače šifre plana), a ispod konta sa 4
cifre analitiku sa 5 cifara (npr.
20100ispod2010) — v. Kontni plan — analitike. - Podrazumijevana konta koja nudi „Predloži konta" u podešavanjima firme su konta plana (npr. ulazni PDV
2700; kupci2010u tabeli Konta partnera po sjedištu) — v. Podešavanja nove firme. - Firma iz Federacije BiH i preduzetnik koji ne vodi dvojno knjigovodstvo plan ne dobijaju.
- Firma iz Republike Srpske otvorena prije ovog plana ga dobija jednom radnjom „Dopuni analitiku iz plana sa 4 cifre".
- Pri prelasku na novi kontni okvir (zatvaranje godine) konta plana se prenose kao i svaka druga analitika.
Analitike
Šifra analitike je šifra nadređenog konta i iza nje jedna ili više cifara, bez crtice (2010 ispod
201, 20100 ispod 2010). Analitiku otvara F2 na kontu u stablu; kad se otvori prva analitika
ispod nekog konta, to konto postaje neknjižno. Otvaranje, izmjena, deaktivacija i brisanje
analitike, sa svim dijalozima: Kontni plan — nova analitika, izmjena i brisanje
konta.
Kad se propisani okvir promijeni
Kontni okvir je propis i država ga s vremena na vrijeme zamijeni novim. Program tada ne prepisuje staru godinu: knjiženja uvijek koriste plan koji je važio za njihovu poslovnu godinu, pa u firmi neko vrijeme postoje dvije verzije istog konta — stara za ranije godine i nova za novu.
Šta korisnik vidi:
- na kontnom planu — plan onakav kakav važi za tekuću godinu firme;
- ako pokušate knjižiti na konto koji ne postoji u okviru te poslovne godine, knjiženje se odbija porukom da konto nije u verziji okvira;
- prelazak na novi okvir ne radi se ovdje, nego kroz zatvaranje godine: „Za traženu poslovnu godinu važi nova verzija kontnog okvira — prelazak na novi okvir radi se kroz zatvaranje godine". Tamo se stara konta povezuju sa novima („mapiranje") i tek nakon potvrde se salda prenose na nova konta.
Zato je redoslijed uvijek isti: prvo prelaz godine sa mapiranjem, pa knjiženje u novoj godini.
Bruto bilans i statutarni bilansi znaju za obje verzije konta i za svaku godinu uzimaju plan koji je za nju važio — ne morate ništa ručno usklađivati.
Šta se dešava poslije
- Nova analitika je odmah dostupna u svim poljima za konto (uključujući F4 šifarnik konta) i u šablonima knjiženja.
- Oznaka neaktivan skida konto sa ponuđenih, ali ga ne uklanja iz ranijih knjiženja.